مرور اجرای «نباید»؛ طراح: نازنین زهرا رفیعی

در کمال احترام، لطفاً خفه شید! نویسنده: بهنام دارابی

photo 2019 02 20 10 36 55 v2
رای منتقد: 0

«نباید» خود را به‌عنوان یک پرفورمنس‌آرت معرفی می‌کند. اجرایی متشکل از دو لپ‌تاپ، یک پرده برای پروژکت کردن اطلاعاتِ لپ‌تاپ بر آن و سازه‌ای چندمتری مابین دو لپ‌تاپ که در ارتفاع نصب شده بود. مخاطب در هرکجای محل اجرا می‌تواند بایستد ویا بنشیند. اجرا در سکوت اتفاق می‌افتد. رفیعی که خود اجراگر هم بود تمامی‌اطلاعات اجرا را از طریق تایپ کردن به مخاطبینش انتقال می‌داد. اجرای 25بهمن97 دو سرآغاز داشت. یک‌بار اجرا شروع و پس از چند دقیقه به علت ورود داوران جشنواره‌ی ‌تئاترفجر متوقف شد. پس از تذکرات اجراگر مبنی بر سکوت مطلق، مجدد اجرا از سر گرفته شد. در ابتدای امر، اجراگر سرمشقی را در اختیار مخاطبش قرار می‌داد با این مضمون که نبایدهای اجتماعی، مذهبی، سیاسی و غیره چقدر مانع رسیدن به خواسته‌هایم شده‌اند. سپس از مخاطب می‌خواست که پشت لپ‌تاپ بنشیند و تایپ کند. هرکسی در هرزمانی می‌توانست پشت لپ‌تاپ یک بنشیند اما اگر کسی پشت لپ‌تاپ یک نبود دیگری هم حق نداشت از لپ‌تاپ دو استفاده کند. ضمن این‌که استفاده کننده از لپ‌تاپ یک اجازه نداشت برگردد و نوشته‌های لپ‌تاپ دو را روی پرده پروژکشن بخواند. خنده‌ها باید در سکوت اتفاق می‌افتاد. ورود وخروج ممنوع اعلام شد. این حق داشتن‌ها ونداشتن‌ها در اجرا فراوان بودند که به‌طور مداوم با لحن‌های دستوری به مخاطبان گوشزد می‌شد. همین امر باعث شده بود تا اجرا مسیر اصلی خود را گم کند. تقریبا کمتر کسی به سرمشق ابتدایی اجراگر توجه کرد و مکالمات تایپی مخاطبان حول محور دفاع از حقوقشان به عنوان مخاطب در اجرا یا دفاع از طراح و اجراگر می‌گشت. در چنین اجرای مخاطب محوری، تعریف قوانین مکرّر موجب دو دستگی و جبهه گرفتن مخاطبان شده بود. زیرا تصور می‌شد که آزادی‌ای در اجرا بوده یا باید می‌بوده که سلب شده است. دخالت‌های اجراگر هم تحت عنوان ناظم به این تشویش دامن می‌زد. نبود استراتژیِ با پشتوانه در راستای کنترل و هدایت اجرا به سمت وسویی که باید برود از ایرادات وارد به طرح اجرایی بود. به‌نظر می‌آمد طرح اجرایی قصد داشت گوشه چشمی‌به روابط مجازی و محدود انسان‌ها در دنیای امروز داشته باشد. حرف‌های رو در رو، حرف‌های پشت‌سر، گفته‌ها و ناگفته‌هایی که باعث افشای حقایق می‌شوند. سازه‌ای هم که مابین لپ‌تاپ‌ها در ارتفاع تقریبا دومتری از سطح زمین قرار گرفته بود با پیچ وتاب وخمیدگی‌اش همین معنی را در خود نهفته داشت. این‌ها در واقع از فرم اجرایی دریافت می‌شدند. اما به نظر می‌آمد قصد اجرا افشای «نباید»هایی است که می‌توانستند «باید» باشند اما بنابر شرایط محیطی در نطفه خفه شده‌اند. سکوت یک‌ساعته‌ی اجرا ملال‌آور بود اما دست‌کم فرصت تأمل در آنچه در جریان بود را می‌داد. در واقع مجالی بود تا بتوان به تجزیه وتحلیل خود در نسبت با دیگران پرداخت و بالعکس.

ارسال دیدگاه


خوراک آر‌اس‌اس دیدگاه‌های این صفحه خوراک آر‌اس‌اس تمامی دیدگاه‌ها